Zerobonds kennen geen periodieke rente-uitkering, maar wel een impliciete vergoeding via het verschil tussen uitgifteprijs en nominale waarde. Een recent standpunt van de Belastingdienst maakt duidelijk hoe dit voordeel in box 3 wordt belast.
Wat zijn zerobonds?
Zerobonds – ook wel nulcouponobligaties – zijn obligaties die tijdens de looptijd geen rente uitkeren. Deze obligaties worden voor een prijs beneden de nominale waarde uitgegeven en doorgaans aan het einde van de looptijd afgelost voor de nominale waarde. De korting die bij aankoop wordt verkregen, is vergelijkbaar met rente die pas aan het einde van de looptijd van de obligatie wordt uitgekeerd.
De vraag is of dit in fiscaal opzicht ook als rente moet worden gezien.
Geen sprake van rente volgens de Kennisgroep van de Belastingdienst
Bij de Kennisgroep Inkomstenbelasting van de Belastingdienst is de vraag aan de orde geweest waaruit het werkelijke rendement van een zerobond bestaat onder de tegenbewijsregeling in box 3. Dat rendement bestaat volgens de fiscus louter uit vermogensaanwas. Hoewel het verschil tussen de uitgifteprijs en de nominale waarde van de zerobond economisch kan worden vergeleken met rente die pas aan het einde van de looptijd wordt uitbetaald, is fiscaal geen sprake van rente. Daarmee is ook geen sprake van een regulier voordeel. Jaarlijks wordt de waardemutatie van de zerobond in aanmerking genomen als vermogensaanwas.
Definitie van het begrip rente
De kennisgroep wijst erop dat het begrip rente in de Wet IB 2001 niet wordt gedefinieerd. Alleen in het kader van de renseignering is in het Uitvoeringsbesluit inkomstenbelasting 2001 een definitie opgenomen. Daarin wordt rente omschreven als hetgeen tussen geldgever en geldnemer is overeengekomen als vergoeding voor het gedurende de looptijd van de geldlening ter beschikking stellen van de hoofdsom.
Geen regulier voordeel
Op grond van die definitie is het verschil tussen de uitgifteprijs en de nominale waarde van de zerobond geen rente. In het kader van de tegenbewijsregeling in box 3 is er bij zerobonds dan ook geen sprake van een regulier voordeel. Bij een zerobond is geen sprake van een lopende termijn van inkomsten. Voor de waardering van een zerobond wordt aangesloten bij de in de prijscourant genoteerde beurskoers. Bij het ontbreken van een beurskoers moet de waarde in het economische verkeer worden bepaald, waarbij uitgifteprijs, looptijd, marktrente en nominale waarde indicatoren zijn om de waarde aan het begin en aan het einde van het jaar te berekenen. Jaarlijks wordt de waardemutatie (positief of negatief) van de zerobond in aanmerking genomen als vermogensaanwas in box 3.
Vooruitblik: box 3 vanaf 2028
Het kennisgroepstandpunt ziet specifiek op de huidige tegenbewijsregeling. Voor de toekomst geldt echter dat het nieuwe box 3-stelsel (verwacht per 2028) eveneens uitgaat van werkelijk rendement, waarbij waardemutaties als vermogensaanwas worden belast. Het ligt daarom voor de hand dat voor zerobonds ook onder dat nieuwe stelsel het jaarlijkse (on)gerealiseerde koersresultaat wordt meegenomen als vermogensaanwas en niet als rente-inkomen, al is dit nog geen uitdrukkelijk onderdeel van het huidige standpunt.
Noot: Het antwoord is gebaseerd op de bij ons bekende wetgeving en jurisprudentie per de hierboven aangegeven datum.